HARİKA BİR HAYAT
Hikmet Hükümenoğlu
İthaki Yayınları
1.Baskı - Kasım 2025
358 sayfa
1919'da İstanbul'da doğan Harika'nın hayat hikayesi. Müthişti. Çok beğendim.
*
Veysel Bey gazeteci. Eşi Melek Hanım ve oğulları İrfan ile işgal yılları İstanbul'unda yaşamalarına rağmen nispeten iyi durumdalar. Veysel Bey gazeteci dediysek öyle acar bir muhabir değil. Cebinde defteri gördüklerini, duyduklarını, izlenimlerini yazıyor. Pek cesur biri değil. Vatanı için iyi niyetler besleyen ama bunun için bir atılımda bulunmayan biri.
Her hafta gazete, edebiyat ve benzeri çevreden dostlarının katıldığı akşam yemekleri düzenliyorlar. Melek Hanım da edebiyatla ilgili. Şiir ve roman yazmaya çalışıyor ama bir türlü ortaya bir şey çıkaramıyor.
Bir kız çocukları oluyor. Veysel Bey, kızına bakıp ilk aklına geleni isim olarak koyuyor: Harika.
Yalnız Harika bebeğin ismi gibi bir hayatı olamıyor. Baş sorumlusu da anası.
Melek Hanım tipik bir erkek çocuğunun aşığı, kız çocuğunun düşmanı. Kızcağızın her yaptığına bir kulp takıyor. Halbuki o kadar akıllı, çalışkan bir kız. Sadece radyoda dinleyerek kendi başına beş dil öğrenen bir çocuk. Bulmaca ve benzeri şifreli oyunları anında çözen hatta kendisi de bulmaca ve şifreli oyunlar üreten, temiz kalpli, akıllı uslu bir yavrucak. Annesi sevsin diye sürekli, hayatı boyunca ödünler veriyor kendisinden. Kıyamam.
Bir tane arkadaşı var. Gülizar. Melek Hanım Gülizar ve ailesini kendi ailesinden aşağı gördüğü için pek hoşlanmıyor onlardan ama bir şey de demiyor. Harika ve Gülizar beraber büyüyorlar, İrfan ikisine de abilik ediyor.
Veysel Bey kumara bulaşıyor. Tombala, piyango derken kumar borcu boyunu aşıyor. Evini teminat göstererek bankadan kredi çekiyor. Çektiği krediyle de kumar oynayıp kaybediyor. Kimseye söyleyemiyor. Stresten hasta olup ölüyor. Evi ellerinden alınınca Melek Hanım, Harika, İrfan şok!
Eski zengin bir tanıdık, Kamuran Bey, sahip olduğu apartmanda bir daireyi onlara veriyor. Melek Hanım memnun değil ama başka çare yok.
Bu arada Fransız Kız Mektebi ve ardından üniversitede Tarih okuyor Harika. Aslında Matematik okumak istiyor ama annesinin isteğiyle Tarih okuyor. O arada da apartmanın altındaki pastanede garsonluk yapıyor. Annesi yine kızıyor. Aile şerefi, yakışıyor mu garsonluk, şu bu...
Bir gün pastaneye gelen bir delikanlının unuttuğu defteri görüyor Harika. Gazeteden kesilmiş haberlerin yapıştırıldığı bir defter. Delikanlı defteri almaya geri geliyor. Bu vesileyle tanışıyorlar. Adı Selçuk. İngiliz Konsolosluğunda pasaport memuruymuş. Dolu dolu aşk yaşıyorlar. Melek Hanım yine onaylamıyor.
Bu arada Melek Hanım da boş durmuyor. Sık sık toplantılarına gittiği bir dernekten tanıştığı Harun Bey ile nişanlanıyor. Harun Bey, Harika ve İrfan'ın ideolojik olarak tam zıttı. Nazi Almanya'sının Avrupa'da nam saldığı bir dönem. Harun Bey de Nazilerden yana. Melek Hanım da az biraz öyle.
Harika, annesinin nişanına Selçuk'u da çağırıyor. Böylece ilk kez annesiyle tanıştırmış olacak Selçuk'u. Ancak Selçuk gelmiyor. Şok!
Selçuk'un izini de bulamıyorlar sonra. Ortadan kayboluyor.
Bir zaman önce Selçuk'un ısrarıyla bir şiir yarışmasına katılmıştı Harika. Ama yarışmaya kendi adıyla değil H.Kara mahlasıyla katılmıştı. O yarışmada birinci olduğu haberi geliyor. Ödül gecesine Kamuran Bey ile katılıyor. Harika, rahat edebilmek için saç, makyaj, kıyafet değiştirdiği gibi karakter de değiştiriyor ve adeta başka bir insana, H.Kara'ya, dönüşerek ödül gecesine gidiyor. Gecede dans sırasında biri geliyor yanına, kim? Selçuk.
Selçuk meğer ajanmış. Bu sebeple gitmesi gerekmiş o gece. Haber de verememiş.
Harika affediyor onu.
*
Beraber büyüdükleri ve biricik arkadaşı olan Gülizar ile Harika'nın abisi İrfan çocukluktan beri birbirlerine aşıklarmış. Evlenmeye karar veriyorlar. Melek Hanım şiddetle karşı çıkıyor ama İrfan kararlı. Evleniyorlar. Gülizar hemşire, İrfan matbaada çalışıyor.
Melek Hanım ile Harun Bey de evlenecekler. Selçuk davet ediliyor ama yine gelmiyor. Yine ortada yok. Selçuk’un daha önce bir akrabam diye tanıştırdığı Fuat’tan öğreniyor ki Selçuk, ajanlığı ortaya çıkınca öldürülmüş. Harika yıkılıyor tabii.
Bir zaman sonra Harika, Kamuran Bey aracılılığıyla tiyatroda iş buluyor. Çehov’un Martı’sını oynayacaklar. Tiyatroda arka plandaki işleri yapan Harika, bir rol sahibi hasta olup gelemeyince onun rolünü üstleniyor. Bu kez kullandığı isim H.Ak.
Daha önce Selçuk'un akrabası diye tanıdığı Fuat Aydınoğlu müfettiş ve tiyatroları teftişe gidiyor, komünist unsur var mı diye. O ara Harika’ya aşık oluyor. Harika da ona. Harika'nın ona aşkı biraz vicdan azaplı tabii. Zaten kız hep üzülmeye yer arıyor. Üzülmeye, kendini suçlamaya. Kuzum ya, kıyamam.
Harika, bir gün sokakta Selçuk’u gördüğünü sanıp Selçuk’un evine gidiyor. Radyo frekanslarını karıştırıyor onunlayken yaptıkları gibi. Selçuk'un bir görevi de radyo frekanslarına gizlenmiş şifreleri deşifre etmekmiş. Harika ondan daha iyi yapıyordu bu işi.
Harika, radyodan şifreli mesaj alıyor. Mesaj Selçuk'tan. Ölmemiş.
Fuat’a anlatıyor Harika. Fuat Selçuk’un yaralandığını ama ölmediğini, güvenlik için başka ülkeye gönderildiğini itiraf ediyor.
Harika Fuat’tan yeni bir hayat istiyor.
Bir gün haber geliyor. Selçuk’un evinde yangın çıkmış, Harika da oradaymış, ölmüş.
Harika öldü diye biliyor herkes. Ama o Selçuk’un yanına gidiyor.
Selçuk'la beraber yabancı memlekette üç yıl kalıp gidiyor.
Gülizar ve İrfan'a her yıl dünyanın çeşitli yerlerinden isimsiz bir kartpostal geliyor. Gülizar ve İrfan da hafiften şüphelenmeye başlıyor bu kartpostalları gönderen Harika mı diye ama bir delilleri yok.
Selçuk Harika'nın bir yerlerde olduğunu düşünüyor ve bu kitabı yazıyor. Kitabı yazarken Kamuran, İrfan ve Gülizar’ın anlatımlarına da başvuruyor.
Melek Hanımsa Harun Bey Demokrat Parti'den milletvekili olduktan sonra çıktıkları gemi seyahatinde başını çarpıp ölüyor. Harun Bey, vatana ihanetten yargılanıp sonra serbest kalıyor .
*
Kitapta hem bu bireysel hayat hikayeleri hem de dönemin olayları kısa ve sade şekilde yer alıyor. Atatürk'ün ölümü, Tan gazetesi baskını, Sabahattin Ali-Nihal Atsız kavgası, Alman Naziler ve faşizm, İkinci Dünya Savaşında Türkiye'nin durumu gibi.
*
Çok severek beğenerek okudum.
